Klasa emisji CO2 a stawka myta – w których państwach wpływa na wysokość opłaty i jak ją zgłosić

Od 1 lipca 2026 r. klasa emisji CO2 wpływa na wysokość opłaty kilometrowej w Holandii i Flandrii. Wcześniej podobne rozwiązania wprowadziły Niemcy (od 1 grudnia 2023 r.), Austria (od 1 stycznia 2024 r.) oraz Dania (od 1 stycznia 2025 r.).

Obowiązek różnicowania opłat w zależności od emisji CO2 wynika z przepisów unijnych i dotyczy pojazdów ciężkich. Przedstawiamy zasady obowiązujące według stanu na 16 września 2026 r.: wyjaśniamy, czym jest klasa emisji CO2, jak ustalić ją dla konkretnego pojazdu, jakie dokumenty są wymagane oraz w jakim stopniu klasa emisji wpływa na wysokość stawki.

Podstawa prawna

Klasy emisji CO2 zostały wprowadzone dyrektywą (UE) 2022/362 z 24 lutego 2022 r., zmieniającą dyrektywę 1999/62/WE w sprawie opłat za użytkowanie infrastruktury. Dodany do niej art. 7ga zobowiązuje państwa członkowskie do różnicowania opłat dla pojazdów ciężkich według pięciu klas emisji CO2. Termin wdrożenia dyrektywy upłynął 25 marca 2024 r.

Dyrektywa określa również przedziały obniżek względem stawki dla klasy 1: dla klasy 2 – od 5 do 15%, dla klasy 3 – od 15 do 30%, dla klasy 4 – od 30 do 50%, a dla klasy 5 – od 50 do 75%. Konkretne wartości w tych przedziałach ustalają poszczególne państwa.

Klasa CO2 a norma EURO

Klasa emisji CO2 i norma EURO to dwa odrębne parametry. Norma EURO odnosi się do emisji zanieczyszczeń powietrza i wpływa na część opłaty związaną z zanieczyszczeniem powietrza. Klasa emisji CO2 określa natomiast emisję dwutlenku węgla przez konkretny pojazd w odniesieniu do wartości referencyjnej ustalonej dla jego podgrupy.

Oznacza to, że pojazd spełniający normę EURO 6 może jednocześnie należeć do klasy CO2 1, 2, 3 lub 4.

Przypisanie do klasy 2 lub 3 nie jest stałe – podlega weryfikacji co sześć lat od daty pierwszej rejestracji. Według Toll Collect klasy 2–4 są obecnie dostępne wyłącznie dla pojazdów z grup 4, 5, 9 i 10, dla których ustalono wartości referencyjne. Pozostałe pojazdy spalinowe należą do klasy 1.

Jak ustalić klasę konkretnego pojazdu

Do ustalenia klasy emisji potrzebne są trzy dane: data pierwszej rejestracji, podgrupa pojazdu oraz indywidualna emisja CO2. Wartość emisji określa producent za pomocą narzędzia symulacyjnego VECTO, zgodnie z zasadami określonymi w rozporządzeniu Komisji (UE) 2017/2400. Wynik trafia do dokumentacji informacyjnej przeznaczonej dla klienta (Customer Information File, CIF) oraz do świadectwa zgodności (CoC).

Zgodnie z informacjami Toll Collect indywidualna emisja CO2 znajduje się w polu 2.3 lub 2.6.1 dokumentu CIF, w polu 49.5 świadectwa CoC albo w polu V.7 dowodu rejestracyjnego. Podgrupa pojazdu jest wskazana w polu 1.1.5a lub 1.1.5 dokumentu CIF albo w polu 49.7 świadectwa CoC.

Wartości referencyjne są okresowo aktualizowane. Rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2025/2545 z 15 grudnia 2025 r. zaktualizowano je dla grup pojazdów 4, 5, 9 i 10, ze skutkiem od 1 lipca 2026 r. Zgodnie z komunikatem Toll Collect z 1 lipca 2026 r. zmiana dotyczy pojazdów o maksymalnej masie całkowitej powyżej 16 t. W jej wyniku pojazd zaliczony w 2025 r. do klasy 3 może obecnie zostać zakwalifikowany do klasy 2 lub 1.

Dokumenty i skutki braku zgłoszenia

Operatorzy wymagają przede wszystkim dowodu rejestracyjnego, a w razie potrzeby również dokumentu CIF i świadectwa zgodności CoC. Numer VIN musi być zgodny we wszystkich dokumentach.

W Niemczech wniosek o zmianę klasy składa się wyłącznie za pośrednictwem portalu klienta Toll Collect. Zmiany klasy nie może dokonać dostawca kart paliwowych.

Pojazd, dla którego nie udokumentowano korzystniejszej klasy, jest rozliczany w klasie 1, czyli według najwyższej stawki. W Niemczech Toll Collect przypisuje wszystkim pojazdom klasę 1, a odpowiedzialność za prawidłowość przekazanych danych spoczywa na przewoźniku.

W Austrii klasa 1 nie wymaga przedstawiania dokumentów. Korzystniejszą klasę trzeba natomiast udokumentować podczas rejestracji pojazdu w systemie GO-Maut.

Gdzie klasa CO2 wpływa na wysokość stawki

W Walonii i Regionie Stołecznym Brukseli od 1 lipca 2026 r. nie jest pobierana opłata za emisję CO2. Viapass zapowiada jednak możliwość jej wprowadzenia w późniejszym terminie. Z tego względu klasę CO2 należy ustawić we wszystkich urządzeniach pokładowych używanych w Belgii.

Przykład: Niemcy

Dla pojazdu o masie powyżej 18 t, z pięcioma lub większą liczbą osi, spełniającego normę EURO 6, stawki zgodnie z oficjalną tabelą Toll Collect wynoszą:

Różnica między klasą 1 a klasą 4 wynosi 7,9 ct/km, czyli 790 EUR na każde 10 000 km. Pojazdy bezemisyjne o maksymalnej masie całkowitej powyżej 4,25 t są w Niemczech zwolnione z opłaty do 30 czerwca 2031 r.

Dla porównania, w Danii pojazd o masie powyżej 32 000 kg płaci poza strefami niskiej emisji 1,10 DKK/km w klasie 1 i 0,13 DKK/km w klasie 5.

Zasady ustalania masy decydującej o obowiązku uiszczenia opłaty w Niemczech opisaliśmy w tekście o tym, że obniżenie masy w dowodzie rejestracyjnym nie wyłącza obowiązku uiszczenia myta.

Stawki holenderskie, w tym różnice między klasami CO2, przedstawiamy w tekście o zasadach rozliczania holenderskiej opłaty kilometrowej.